Spaken Vervangen

Een gebogen of gebroken spaak op een wiel … daar moet je absoluut niet lang mee verder fietsen, want daarmee kun je gemakkelijk de hele velg verbuigen en wordt het later heel moeilijk om die nog weer recht te krijgen. Een gebroken spaak onderweg kun je eventueel om een andere spaak heen buigen, om hem tijdelijk vast te zetten. Heb je echter voldoende tijd en alle benodigde gereedschappen bij de hand, dan is het aan te bevelen om de spaak meteen te vervangen. Dit duurt ongeveer 30 minuten en garandeert de levensduur van je velg. Wat je nodig hebt, zijn: een Engelse (instelbare) sleutel, een sleutel met de juiste maat voor de bout op de wielas, een bandenspanner, bandenlichters, een fietspomp en eventueel een ijzerzaagje. Volg onderstaande stappen om op de juiste manier een spaak te vervangen.

Spaken Vervangen

Stap 1 – Het Wiel Losmaken: Gebruik de Engelse sleutel en een passende sleutel om de beide moeren op de wielas volledig los te draaien en het wiel uit te kunnen nemen. Laat de binnenband leeg lopen. Gebruik de bandenlichters om de buitenband over de velg te wippen en de binnenband, na het losdraaien van het ventiel, te kunnen verwijderen. Verwijder daarna de buitenband in zijn geheel. Je hebt nu de naakte velg voor je.

Stap 2 – De Spaak Verwijderen: Verwijder het rubber lint dat op de buitenkant van de velg over de koppen van de spaken heen loopt. Als er een kop van een spaak is afgebroken, kun je dat nu zien. Als de kop er nog zit en de spaak nog vast zit, kun je met de spakenspanner de spaak losdraaien en spaak en kop verwijderen. De spaak kun je door een slag te maken uit het gat in de middenas van de velg halen. Wil de spaak helemaal niet los, gebruik dan een ijzerzaag om de spaak door te zagen.

Stap 3 – De Nieuwe Spaak Plaatsen: Let er op dat de nieuwe spaak de juiste maat heeft. Breng de spaak met een bocht in het gat in de middenas van de velg en voer hem naar de kop die in de velg zit. Let er op dat de spaak aan de goede kant zit en naar de juiste kop gaat, zodat het regelmatige patroon van de spaken in het wiel niet doorbroken wordt.

Stap 4 – De Spaken Spannen: Draai de nippel onder de kop aan met de spakenspanner. Als dit klaar is en er geen spaken meer vervangen hoeven te worden, draai dan als eerste de andere, meest loszittende spaken aan. Stel vervolgens alle spaken in op een juiste spanning. Dit controleer je door aan de spaken te voelen: ze moeten allemaal even strak aanvoelen. Door het wiel tijdelijk in de vork terug te plaatsen en rond te draaien, kun je zien of er een slag in het wiel zit.

Stap 5 – Het Wiel Terug Plaatsen: Breng het rubber lint terug aan op zijn plaats. Plaats de buitenband met één rand op de buitenkant van de velg, breng de binnenband aan, draai het ventiel goed aan en pomp de band licht op. Breng de buitenband op zijn plek met de bandenlichters of met de handen. Zet het wiel terug in de voor- of achtervork. Draai de moeren licht aan op de as en draai het wiel rond. Dit moet recht tussen de vork doorlopen. Corrigeer afwijkingen door de wielas een beetje te verplaatsen. Als het wiel goed zit, draai dan de moeren stevig vast.

Stap 6 – De Spakenspanning Fijn Instellen: Je kunt nu de spakenspanning verder fijn instellen door het wiel rond te draaien. Als er een slag in het wiel zit, kun je dat corrigeren door spaken meer of minder te spannen. Dit is moeilijk om helemaal perfect te doen, en je kunt het eventueel laten afmaken door de fietsenmaker, die er vaak zeer ervaren in is of je kan laten zien hoe je dat moet doen.